22 yıllık kurumsal iş hayatımda ve yürüttüğüm sayısız projede gördüğüm en büyük yanılgı şudur: “Çok çalışırsam, mutlaka başarırım.”
Keşke hayat bu kadar doğrusal bir matematik olsaydı. Elbette çalışmak esastır, ama “akıllı çalışmak” (working smart) bambaşka bir seviyedir. Bir labirentte olduğunuzu düşünün. Çıkışı bulmak için delicesine koşabilir, ter dökebilir ve günlerce duvara toslayabilirsiniz. Bu “çok çalışmaktır”.
Ya da, o labirentten daha önce geçmiş, çıkış yolunu bilen ve size kuş bakışı bir perspektif sunan birine sorabilirsiniz. İşte bu da “Mentörlüktür”.
Deneyim Satın Alınabilir mi?
Zaman, hayattaki en kıymetli ve geri döndürülemez kaynaktır. Bir mentörle çalışmak, aslında zaman satın almaktır.
Mentörlük, karşınızdaki kişinin 10, 20, hatta 30 yılda; hatalar yaparak, bedeller ödeyerek elde ettiği o rafine “hayat bilgisine” (Wisdom) erişim sağlamaktır. Sizin 5 yılda deneme-yanılma yoluyla öğreneceğiniz bir gerçeği, iyi bir mentör size 50 dakikalık bir sohbette aktarabilir.
Amerikayı yeniden keşfetmeye gerek yok. Tekerlek zaten icat edildi. Sizin göreviniz o tekerleği alıp kendi arabanıza takmak ve gaza basmaktır.
Mentörlük Size Ne Kazandırır?
Kendi kariyer yolculuğumda hem mentörlük aldım hem de yüzlerce profesyonele mentörlük yaptım. Bu sürecin sağladığı 3 kritik kaldıraç şudur:
Kör Noktaları Aydınlatmak: Bazen işin içine o kadar gömülürüz ki, büyük resmi göremeyiz. Mentör, “dış göz” olarak bakar ve sizin göremediğiniz fırsatları (veya uçurumları) işaret eder.
Network ve Kapıların Açılması: Başarı sadece ne bildiğiniz değil, kimin sizi bildiğiyle de ilgilidir. Bir mentörün referansı, yıllarca uğraşıp açamadığınız kapıların anahtarı olabilir.
Özgüven ve Cesaret: Zorlu bir karar arifesinde, “Ben de benzer bir yoldan geçtim, endişelenme, doğru yoldasın” cümlesini duymak, paha biçilemez bir psikolojik güçtür.
Pasif Bir Yolculuk Değil
Ancak şunu unutmamak gerekir: Mentör şoför koltuğuna oturmaz, yan koltuktadır (co-pilot). Direksiyon hala sizdedir.
“Bana ne yapacağımı söyle” demek mentörlükten verim almak değildir. Doğru olan; “Benim hedefim bu, planım bu, şu noktada takıldım, senin tecrüben ne diyor?” diyebilmektir. Mentörlük, hazırlıklı gelen ve iştahlı olan zihinlerde mucizeler yaratır.
Son Söz
Başarı tek kişilik bir oyun değildir. Tarihteki en büyük liderlerin, sanatçıların ve iş insanlarının arkasında mutlaka onlara yol gösteren bir “akıl hocası” vardır.
Eğer kariyerinizde bir üst lige çıkmak istiyorsanız, egonuzu bir kenara bırakın ve kendinize şu soruyu sorun: “Benim yürüdüğüm yolu daha önce yürümüş olan o rehber kim?”
Onu bulun ve dinleyin.
Necmettin Akün
Eğitmen, Yönetici Koçu & Mentör
