Şirketinizi değiştirirsiniz. Unvanınızı değiştirirsiniz. Hatta belki sektörü bile değiştirirsiniz. Ancak işe başladıktan 6 ay sonra garip bir “deja-vu” yaşarsınız.
Yine “o” yangınları söndüren kişi sizsinizdir. Yine “o” krizlerin ortasında kalan, iş yükü üzerine yıkılan veya hak ettiği görünürlüğü alamayan kişi sizsinizdir. Dekor değişmiştir ama senaryo ve başrolün kaderi aynıdır.
22 yıllık kurumsal hayatımda ve yönetici koçluğu süreçlerimde buna “Kariyer Döngüsü” diyorum. Ve size kötü bir haberim var: Bu döngüyü yaratan şey genellikle şirketler veya yöneticiler değil; sizin kendi “Kişisel Strateji”nizdeki görünmez bir koddur.
Peki, neden yetenekli insanlar aynı tip işlere ve rollere sıkışıp kalır?
1. Etiketinize Fazla Yapışmak (Identity Trap)
Yıllarca “sorun çözen”, “operasyonu toparlayan” veya “teknik uzman” olarak bilindiyseniz, gittiğiniz her yere bu etiketi alnınızda taşırsınız. Mülakatlarda veya yeni işinizde farkında olmadan hep bu kaslarınızı gösterirsiniz. Sonuç? Kurum sizi yine “kurtarıcı” pozisyonuna koyar. Siz stratejik bir rol istersiniz ama davranışlarınızla operasyonel bir rolü çağırırsınız.
Çözüm: Hikayenizi değiştirin. Kendinizi anlatırken “bugüne kadar ne yaptığınızı” değil, “bundan sonra hangi vizyonu taşıdığınızı” anlatın.
2. Konfor Alanının Sahte Güveni
İnsan zihni, mutsuz da olsa “tanıdık” olanı seçmeye meyillidir. Sürekli kriz yönetmek yorucudur ama “bildiğiniz” bir sulardır. Stratejik planlama yapmak veya delegasyon ise “bilmediğiniz” ve riskli bir alandır. Bilinçaltınız, sizi başarısız olma ihtimalinizin olduğu yeni bir roldense, şikayet ettiğiniz ama uzmanı olduğunuz o eski kaosa sürükler.
3. Kişisel Strateji Eksikliği
Kurumların stratejisi vardır. Peki sizin var mı? Çoğu profesyonel, kariyerini bir rüzgarın önündeki yaprak gibi yaşar. Gelen teklifleri değerlendirir, boşalan koltuklara oturur. Oysa kariyer, tasarlanan bir şeydir. Nereye gitmek istediğinizi netleştirmezseniz, başkalarının sizin için çizdiği rotalarda kaybolursunuz.
Döngüyü Kırmak İçin Ne Yapmalı?
Bu fasit daireden çıkmak, sadece iş değiştirmekle olmaz; zihniyet (mindset) değiştirmekle olur.
Desenleri Fark Edin: Son 3 işinize bakın. Ortak payda ne? Hangi noktada tıkandınız? Bu tıkanıklıkta sizin payınız (sınır koyamama, hayır diyememe vb.) neydi?
Networkünüzü Güncelleyin: Eğer hep aynı seviyedeki insanlarla konuşursanız, hep aynı fırsatları duyarsınız. Bir üst ligde oynamak istiyorsanız, o ligin oyuncularıyla temasa geçin.
Yeni Yetkinlikler Edinin: Sizi buraya getiren yetkinlikler, sizi oraya götürmeyecek. Teknik uzmanlıktan liderliğe geçiş, tamamen farklı bir kas grubudur.
Son Söz
Kariyeriniz, başkalarının insafına bırakılmayacak kadar değerlidir.
Şirketler değişir, yöneticiler değişir. Değişmeyen tek şey, yanınızda götürdüğünüz Siz‘dir. Eğer o “Siz”i güncellerseniz, senaryo da kendiliğinden değişecektir.
Artık filmi başa sarmayı bırakın. Kendi kariyerinizin yönetmen koltuğuna geçme vakti geldi.
Necmettin Akün
Eğitmen, Yönetici Koçu & Mentör